Brazylia grozi odwetem handlowym po wprowadzeniu przez UE zakazu importu produktów zwierzęcych

Wejście w życie ograniczeń importowych

Unia Europejska wstrzymała w czwartek, 3 września 2026 r., import brazylijskich produktów zwierzęcych po upływie terminu dostosowania się do norm przeciwbakteryjnych. Zawieszenie obejmuje dostawy wołowiny, drobiu, jaj i miodu, ponieważ Bruksela wymaga weryfikowalnych gwarancji, że producenci nie podają zwierzętom zakazanych antybiotyków ani przeciwbakteryjnych stymulatorów wzrostu. Rzeczniczka Komisji Europejskiej Eva Hrncirova poinformowała, że zaktualizowana lista krajów spełniających wymogi weszła w życie w czwartek. Choć władze europejskie wyraziły przekonanie o zaangażowaniu Brazylii w przestrzeganie unijnych standardów, Brazylia pozostaje jedynym państwem członkowskim Mercosur objętym zawieszeniem.

Ekspozycja handlowa i reakcja branży

Środek ten ogranicza dostęp dla największego na świecie eksportera wołowiny, który zaopatruje 170 rynków globalnych. Oficjalne dane pokazują, że Unia Europejska jest trzecim co do wielkości odbiorcą brazylijskiej wołowiny po Chinach i Stanach Zjednoczonych, odpowiadając za 5,8% wolumenu eksportu. W 2025 r. Brazylia wysłała do UE od 92 000 do 108 000 ton wołowiny, generując przychody handlowe o wartości od 713 mln euro do 1 mld dolarów. Brazylijskie Stowarzyszenie Przemysłu Eksportującego Mięso (ABIEC) stwierdziło, że dostawcy nie mogą łatwo przekierować specjalistycznych elementów tusz na alternatywne rynki.

Brazylijska wołowina będzie nadal sprzedawana na rynkach, na które posiada autoryzację, jednak nie ma automatycznego substytutu dla rynku europejskiego, ponieważ różne kierunki wymagają odmiennych produktów i elementów tusz.

Napięcia dyplomatyczne i groźby odwetu

W wydanym w czwartek wspólnym komunikacie brazylijskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych oraz Ministerstwo Rolnictwa i Hodowli skrytykowały Unię Europejską za brak wcześniejszego dialogu i ostrzegły przed motywami protekcjonistycznymi. Brasilia zaznaczyła, że jeśli negocjacje nie doprowadzą do szybkiego i opartego na naukowych przesłankach rozwiązania, zastrzega sobie prawo do zastosowania środków odwetowych przewidzianych w prawie krajowym oraz umowie handlowej UE-Mercosur podpisanej w styczniu 2026 r. Konfederacja Rolnictwa i Hodowli Brazylii przedłożyła MSZ formalny dokument, twierdząc, że zakaz niweluje oczekiwane korzyści handlowe i ignoruje brazylijskie standardy kontroli sanitarnej. Spór handlowy wiąże się również z oporem politycznym w Europie, gdzie grupy rolnicze i państwa członkowskie, w tym Francja, domagały się zaostrzenia kontroli importu od czasu zawarcia paktu Mercosur.

Audyty techniczne i procedura przywrócenia handlu

Obecny impas handlowy jest następstwem decyzji Brukseli z 12 maja 2026 r. o usunięciu Brazylii z listy autoryzowanych eksporterów produktów zwierzęcych. Od tego czasu władze brazylijskie przekazały dokumentację techniczną dotyczącą standardów produkcji wołowiny, drobiu, ryb, jaj i miodu. Audyt Komisji Europejskiej oceniający łańcuchy dostaw drobiu i miodu w Brazylii rozpoczął się 24 sierpnia 2026 r. i zakończył 4 września. Urzędnicy europejscy wyjaśnili, że zniesienie zawieszenia importu nie nastąpi automatycznie. Komisja Europejska musi przedłożyć formalny wniosek pod głosowanie państw członkowskich w komitecie stałym, przy czym ewentualne otwarcie rynku może zostać początkowo ograniczone do drobiu i miodu, jeśli wyniki audytu będą korzystne.