pollar.news
wersja tekstowa
← Powrót do najważniejszych

Tekst wygenerowany przez AI · Jak powstaje ten tekst

Odkrycia · od · akt. · 8 źródeł

Koniec sekundy przestępnej: od 20 maja 2027 roku zegary na świecie przestaną dodawać dodatkowe sekundy

Przedstawiciele państw członkowskich na Generalnej Konferencji Miar w Wersalu przegłosowali w czwartek, 15 października 2026 roku, decyzję o zaprzestaniu dodawania sekund przestępnych do czasu światowego. Zmiana wejdzie w życie 20 maja 2027 roku, a różnica między czasem atomowym a obrotem Ziemi może od tego momentu wzrosnąć do godziny.

Głosowanie w Wersalu wyznacza nową datę

Generalna Konferencja Miar (CGPM), obradująca w Wersalu, przegłosowała w czwartek, 15 października 2026 roku, decyzję o zaprzestaniu dodawania sekund przestępnych do Uniwersalnego Czasu Koordynowanego (UTC). Zmiana wejdzie w życie 20 maja 2027 roku. CGPM ustaliła dopuszczalną różnicę między UTC a skalą obrotu Ziemi UT1 na 3600 sekund, czyli jedną godzinę. Podczas 28. spotkania zwrócono się również do Międzynarodowego Biura Miar (BIPM) o dalszą współpracę z ITU, Międzynarodową Unią Astronomiczną oraz innymi zainteresowanymi organami w celu informowania użytkowników. Jak podaje Jiji Press, w konferencji wzięło udział japońskie ministerstwo gospodarki, a Narodowy Instytut Zaawansowanych Nauk Przemysłowych i Technologii w Japonii odnotował 27 sekund przestępnych dodanych od 1972 roku.

Dlaczego zmiana nastąpiła wcześniej

Decyzja z 2022 roku wyznaczała rok 2035 jako termin końcowy, więc nowa data przypada osiem lat wcześniej, jak podaje Berliner Zeitung. Powodem jest przyspieszenie obrotu Ziemi, co mogłoby po raz pierwszy wymusić zastosowanie ujemnej sekundy przestępnej. Taki krok oznaczałby przeskok zegarów z godziny 23:59:58 bezpośrednio na północ, czego nikt jeszcze nie próbował. Duncan Agnew, amerykański geofizyk, poinformował w 2024 roku na łamach Nature, że woda z topniejących lodowców Grenlandii i Antarktydy przemieszcza się w stronę równika, co poszerza planetę i spowalnia jej obrót, opóźniając tym samym konieczność wprowadzenia ujemnej sekundy. Bez tego efektu ujemna sekunda byłaby potrzebna już w 2026 roku. Thomas Grenon, dyrektor generalny Laboratoire national de métrologie et d'essais (LNE), zauważył, że czas, według którego żyją ludzie, podąża za obrotem Ziemi, który zmienia się pod wpływem pływów, Księżyca, Słońca oraz ruchów płynów w jądrze planety.

Kluczowe daty w historii sekundy przestępnej
1972Wprowadzenie sekund przestępnych; od tego czasu dodano ich 27
2012-07-01Błąd w systemie Linux powiązany z dodatkową sekundą blokuje system rezerwacyjny Amadeus, dotykając linie Qantas
2016-12-31Ostatnia dodana sekunda przestępna
2022CGPM zgadza się na zakończenie stosowania sekund przestępnych najpóźniej do 2035 roku
2026-10-15CGPM głosuje w Wersalu za zakończeniem stosowania sekund przestępnych
2027-05-20Zniesienie wchodzi w życie; różnica UT1-UTC może wzrosnąć do 3600 sekund

Ryzyko dla oprogramowania i awarie z przeszłości

Sekundy przestępne stanowią wyzwanie dla systemów komputerowych, ponieważ niewiele programów przewiduje istnienie 61. sekundy, donosi Berliner Zeitung. 1 lipca 2012 roku błąd w systemie Linux wywołany dodatkową sekundą zablokował system rezerwacyjny Amadeus, zmuszając linie Qantas do ręcznej odprawy pasażerów, co spowodowało opóźnienia lotów sięgające dwóch godzin. El País przedstawia inną wersję problemów Qantas, wskazując, że źle wprowadzona korekta spowodowała błędy w rozliczeniach i harmonogramach ponad 400 lotów w tamtym roku. The Verge wymienia awarie w serwisach Foursquare, Reddit, LinkedIn i Yelp podczas wcześniejszych sekund przestępnych i podaje, że firmy Meta, Google, Microsoft oraz Amazon poparły wycofanie tego systemu. Setnam Shemar, główny naukowiec w National Physical Laboratory, stwierdził, że decyzja zmniejsza ryzyko dla systemów zależnych od precyzyjnego czasu:

Podjęta dzisiaj decyzja zmniejsza ryzyko dla systemów, które polegają na precyzyjnej i ciągłej synchronizacji czasu, w tym dla infrastruktury krajowej, z której korzystamy na co dzień.

— Setnam Shemar

Co zmieni się w przyszłości

Od 20 maja 2027 roku zegary będą działać bez dodatkowych sekund, a różnica względem czasu astronomicznego będzie rosła w nieregularnym tempie, ponieważ obrót Ziemi jest trudny do przewidzenia, donosi El País. Korekta nastąpi dopiero wtedy, gdy różnica zbliży się do jednej godziny. The Verge szacuje, że nastąpi to za około 3000 lat, podczas gdy Europa Press cytuje rezolucję, według której UTC pozostanie ciągły przez kilka stuleci. Shemar wyjaśnił, dlaczego związek między obiema skalami nadal ma znaczenie:

Relacja między UTC a UT1 jest ważna dla niektórych zastosowań, takich jak astronomia i nawigacja niebieska.

— Setnam Shemar

Telefony, rynki finansowe i sieci energetyczne nadal polegają na UTC, który jest wyznaczany na podstawie zegarów atomowych, takich jak te w National Physical Laboratory w Wielkiej Brytanii. BIPM będzie regularnie raportować do CIPM o skali rozbieżności między UTC a UT1.

Przeczytaj pełną wersję na pollar.news →

Źródła